Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Bitki Islahının Temel İlkeleri TBZ301 Türkçe Zorunlu 5. Yarıyıl 2 + 0 2,0 2,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Verilişi Yüz Yüze
Dersin Koordinatörü
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı Bitki ıslahının genetik ilkeleri ve ıslah yöntemlerini öğreterek, öğrenilen bilgi ve beceri doğrultusunda bitki ıslahı yapabilme kabiliyeti kazandırmak.
Dersin İçeriği Bitki Islahının Temel İlkeleri ile ilgili konular
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 Tarla bitkilerinde verimin artırılmasında bitki ıslahının önemini, kültür bitkilerin evrimini ve gen merkezlerini, bitkilerin çiçek biyolojisi ve üreme sistemlerini sınıflandırır.
2 Yeni tarımsal alanlara uygun çeşitlerin geliştirilmesine yönelik yöntemleri sınıflandırır.
3 Modern bitki ıslahının genetik prensiplerini ve bitkilerde melezleme tekniğini uygular.
4 Melezlemelerden sonra ortaya çıkabilecek genetik açılımları yorumlar.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta Bitki ıslahının tarihçesi, önemi ve amacı, kültür bitkilerinin evrimi, bitki ıslahının tarımsal üretime etkileri Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
2. Hafta Bitkilerde üreme sistemleri ve ıslah tekniği, çiçek morfolojisi, tozlanma ve döllenme, hücre bölünmesi, tarla bitkilerinde döllenme şekilleri Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
3. Hafta Bitki ıslahının genetik ve stogenetik ilkeleri, bitkilerde değişim, kalıtım mekanizması, basit karakterlerin kalıtımı, iki karakterli melezleme ve kalıtımı, allel genler arası ilişkiler, allel olmayan genler arası ilişkiler Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
4. Hafta Bağlantı (linkage), kantitatif kalıtım, kalıtım derecesi (heritability) Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
5. Hafta Hetorosis ve bitki ıslahı yönünden önemi, heterosisin genetik açıklaması, heterosisin ıslahta kullanımı Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
6. Hafta Bitkilerde uyuşmazlık ve kısırlık. Genetik erkek kısırlığı, stoplazmik erkek kısırlığı, stoplazmik genetik erkek kısırlığı. Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
7. Hafta Kendine döllenen bitlilerde uygulanan ıslah yöntemleri. Seleksiyon ıslahı,Melezleme ıslahı Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
8. Hafta Yabancı döllenen bitkilere uygulanan ıslah yöntemleri. Seleksiyon ıslahı, melezleme ıslahı, sentetik çeşitler Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
9. Hafta Hem kendine hem yabancı döllenen bitkilerde uygulanan ıslah yöntemleri. mutasyon ıslahı, tek tohum soy yöntemi, erken kuşaklarda değerlendirme Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
10. Hafta Hem kendine hem yabancı döllenen bitlilerde uygulanan ıslah yöntemleri. Mutasyon ıslahı, poyploidy Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
11. Hafta Dayanıklılık ıslahının temel ilkeleri, dayanıklılığın mekanizması ve kalıtımı. Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
12. Hafta Hastalıklara ve zararlılara dayanıklılık ıslahı Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
13. Hafta Ters çevre şartlarına dayanıklılık ve moleküler bitki ıslahının temel ilkeleri ve önemli gen aktarma teknikleri Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
14. Hafta Genel Tekrar Diğer Faaliyetler, Sunum (Hazırlık)
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Fen bilimleri ve matematik bilgilerini alanındaki çeşitli süreçleri geliştirmede kullanır.
2 Karar alma ve uygulama süreçlerinde, etik ve deontolojik ilkelere uygun davranış sergiler.
3 Bilimsel ve teknolojik gelişmeleri alanındaki uygulamalarda kullanır.
4 Temel mühendislik bilgilerini, teknik araçlarla bütünleştirerek alanındaki mühendislik problemlerini analitik yaklaşımla çözer.
5 Alanıyla ilgili tüm teknik sistemleri, sistem bileşenlerini ve üretim süreçlerini tasarlar.
6 Bitkisel ve hayvansal üretim süreçlerini bilimsel ve teknik ilkeler doğrultusunda uygular.
7 Tarım sektöründeki veri odaklı temel teknolojileri üretim süreçlerinde kullanır.
8 Sürdürülebilirlik ilke ve yaklaşımlarını tarımsal süreçlere uygular.
9 Tarıma yönelik yönetsel ve kurumsal bilgileri, küresel ve yerel gelişmeleri gözeterek kullanır.
10 Tarla bitkilerinin yetiştirme, ıslah ve adaptasyon süreçlerini yöneterek, biyoçeşitlilik ve ekolojik dengeyi gözeten sürdürülebilir tarım prensiplerini uygular.
11 Tohumculuk standartlarını mevzuata uygun olarak ve etkin bir şekilde yönetir.
12 Tarla bitkilerinde verim ve kalite sorunlarını teşhis ederek, bunlara karşı etkili çözümler geliştirir.
13 Tarla tarımında, arazi tabanlı dijital tarım teknolojilerini kullanarak, bilimsel temelli yenilikçi karar destek sistemleri geliştirir.
14 Tarla bitkileri üretimini, yasal ve etik sorumluluklar çerçevesinde, küresel politika ve pazar dinamiklerine göre sürdürülebilir ve girişimci iş modelleriyle yönetir.
15 Etkin iletişim ve liderlik becerilerini kullanarak, çiftçilere yönelik yayım faaliyetleri de dahil olmak üzere çok yönlü tarımsal projeler yürütür.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4
PY1 0 0 0 0
PY2 0 0 0 0
PY3 0 0 0 0
PY4 0 0 0 0
PY5 0 0 0 0
PY6 0 0 0 0
PY7 0 0 0 0
PY8 0 0 0 0
PY9 0 0 0 0
PY10 5 5 5 5
PY11 5 5 5 5
PY12 4 4 4 4
PY13 0 0 0 0
PY14 0 0 0 0
PY15 0 0 0 0
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • Şehirali, S. ve M. Özgen, 2006. “Bitki Islahı” Ders Kitabı, A.Ü. Ziraat Fakültesi Yayınları, Anakara Üniversitesi Matbaası, Ankara.
  • Bitki Islahı, Prof. Dr. İbrahim Genç, Prof. Dr.Tacettin Yağbasanlar, Çukurova Üniversitesi Ders Kitapları No:13
  • principals of cultivar development, theory thechnique. Walter R. Fehr lowa State University
  • Day, R.A.. 2004. Bilimsel bir makale nasıl yazılır ve yayımlanır. (Çev. G. Altay). Tübitak Yayınları.
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 2 28
Ders Dışı
Ödev 3 3 9
Diğer Faaliyetler 6 2 12
Sınavlar
Ara Sınav 1 1 1 1
Final 1 1 1
Toplam İş Yükü 51
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 2,0