Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Bilimsel Açıdan Obezite, Egzersiz ve Yaşam Kalitesi BESÖ508 Türkçe Zorunlu 3 + 0 3,0 7,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisansüstü
Dersin Verilişi Yüz yüze
Dersin Koordinatörü Prof. Dr. Hakkı ÇOKNAZ
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı Bu dersin amacı; obezitenin etiyolojisi, patofizyolojisi ve epidemiyolojisini multidisipliner bir perspektifle incelemek, enerji dengesi, metabolik regülasyon, hormonal kontrol mekanizmaları ve yaşam tarzı faktörlerinin obezite gelişimindeki rolünü bilimsel literatür ışığında analiz etmektir. Ayrıca egzersiz ve fiziksel aktivitenin obezite yönetimi, vücut kompozisyonu düzenlenmesi ve metabolik sağlık üzerindeki etkileri güncel araştırma bulguları doğrultusunda değerlendirilecektir. Ders kapsamında öğrencilerin obez bireylere yönelik kanıta dayalı egzersiz müdahale programlarını eleştirel biçimde analiz edebilme, planlayabilme ve bilimsel temelde yorumlayabilme yetkinliklerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Bunun yanında egzersizin sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi (Health-Related Quality of Life) üzerindeki fizyolojik, psikolojik ve sosyososyal etkileri de bütüncül bir yaklaşımla ele alınacaktır.
Dersin İçeriği Bu ders kapsamında obezitenin tanımı, sınıflandırılması ve küresel epidemiyolojik eğilimleri ele alınmakta; enerji dengesi, metabolik homeostaz, hormonal regülasyon mekanizmaları ve genetik yatkınlık gibi obezitenin temel biyolojik belirleyicileri incelenmektedir. Obezitenin kardiyometabolik hastalıklar, insülin direnci, tip 2 diyabet ve kardiyovasküler hastalıklar gibi kronik hastalıklarla ilişkisi bilimsel veriler ışığında değerlendirilmektedir. Ders ayrıca fiziksel aktivite ve egzersizin enerji metabolizması, yağ oksidasyonu ve vücut kompozisyonu üzerindeki etkilerini incelemektedir. Obez bireyler için egzersiz reçetelendirme prensipleri, egzersiz güvenliği ve bireyselleştirilmiş egzersiz programlarının planlanması konuları ele alınmaktadır. Bunun yanında egzersizin sağlıkla ilişkili yaşam kalitesi üzerindeki fizyolojik ve psikososyal etkileri tartışılmakta ve öğrencilerin güncel bilimsel makaleleri analiz ederek obezite yönetimine yönelik egzersiz temelli müdahale yaklaşımlarını değerlendirmeleri sağlanmaktadır.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 Obezitenin biyolojik, çevresel ve genetik faktörlerden kaynaklanan nedenlerini kavrar.
2 Egzersizin insan vücudu üzerindeki biyokimyasal ve fizyolojik etkilerini açıklar.
3 Obez bireyler için güvenli ve etkili egzersiz protokolleri oluşturur ve uygulama yöntemlerini öğrenir.
4 Obezite yönetiminde kullanılan modern teknolojik araçları (mobil uygulamalar, giyilebilir cihazlar vb.) tanır ve bu araçların kullanımının etkilerini analiz eder.
5 Obezitenin bireyin ruh sağlığı ve sosyal yaşam üzerindeki etkilerini tanımlar ve değerlendirir.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta Giriş ve Obeziteye Genel Bakış Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
2. Hafta Obezitenin Fizyopatolojisi Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap
3. Hafta Obezitenin Sağlık Üzerine Etkileri Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
4. Hafta Egzersizin Biyokimyasal ve Fizyolojik Temelleri Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
5. Hafta Egzersiz Türleri ve Obezite Üzerindeki Etkileri Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
6. Hafta Egzersizin Obez Bireylerde Uygulama Protokolleri Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap
7. Hafta Obezite ve Psikososyal Sağlık Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
8. Hafta Obezite
9. Hafta Egzersiz ve Yaşam Kalitesi Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
10. Hafta Beslenme ve Obezite İlişkisi Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
11. Hafta Obezitede Multidisipliner Yaklaşımlar Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
12. Hafta Obezite ve Teknoloji Kullanımı Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
13. Hafta Örnek Olay Analizleri ve Uygulama Çalışmaları Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
14. Hafta Dersin Genel Değerlendirmesi ve Proje Sunumları Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Program, Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ) Düzey 7 standartlarına tam uyumlu şekilde tasarlanmıştır. Mezunlar aşağıdaki temel yeterlilik alanlarında kazanım elde etmiş olarak programdan ayrılırlar: • BİLGİ: Beden eğitimi ve spor alanında uzmanlaşmış ileri düzey bilgi ve kavrayış. • BECERİ: Araştırma, analiz, materyal geliştirme ve öğretim becerileri. • YETKİNLİK — Bağımsız Çalışma: İleri düzey akademik ve mesleki çalışmaları bağımsız yürütebilme. • YETKİNLİK — Öğrenme: Yaşam boyu öğrenme bilinci ve öz-yönetimli eğitim becerisi. • YETKİNLİK — İletişim: Etkin yazılı, sözlü ve dijital iletişim becerileri. • YETKİNLİK — Sosyal: Etik davranış, demokratik değerler ve toplumsal sorumluluk bilinci. • YETKİNLİK — Alana Özgü: Mesleki standartlara, yasal düzenlemelere ve etik ilkelere uygunluk.
1 Program, Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ) Düzey 7 standartlarına tam uyumlu şekilde tasarlanmıştır. Mezunlar aşağıdaki temel yeterlilik alanlarında kazanım elde etmiş olarak programdan ayrılırlar: • BİLGİ: Beden eğitimi ve spor alanında uzmanlaşmış ileri düzey bilgi ve kavrayış. • BECERİ: Araştırma, analiz, materyal geliştirme ve öğretim becerileri. • YETKİNLİK — Bağımsız Çalışma: İleri düzey akademik ve mesleki çalışmaları bağımsız yürütebilme. • YETKİNLİK — Öğrenme: Yaşam boyu öğrenme bilinci ve öz-yönetimli eğitim becerisi. • YETKİNLİK — İletişim: Etkin yazılı, sözlü ve dijital iletişim becerileri. • YETKİNLİK — Sosyal: Etik davranış, demokratik değerler ve toplumsal sorumluluk bilinci. • YETKİNLİK — Alana Özgü: Mesleki standartlara, yasal düzenlemelere ve etik ilkelere uygunluk.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4 DK5
PY1 4 4 4 4 4
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu
Diğer Kaynaklar
  • "Obezite ve Egzersiz" Yazar: Prof. Dr. Gülten Kaptan
  • "Egzersiz Fizyolojisi: Teori ve Uygulama" Yazarlar: Scott K. Powers, Edward T. Howley
  • Egzersiz Testi ve Reçetesi İçin ACSM Yönergeleri – Amerikan Spor Hekimliği Koleji
  • Egzersiz Fizyolojisi: Beslenme, Enerji ve İnsan Performansı – William D. McArdle
  • Kayar, H. — Çağımızın Hastalığı Obezite ve Tedavisi
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders Dışı
Ödev 1 6 6
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 15 8,1 121,5
Sınavlar
Ara Sınav 1 15 15
Ödev 1 6 6
Ödev Hazırlık 1 12 12
Final 1 18 18
Toplam İş Yükü 178,5
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 7,0