Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Tıbbi Genetik TBG502 Türkçe Zorunlu 3 + 2 4,0 8,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisansüstü
Dersin Verilişi Yüz yüze; teorik anlatım, vaka analizleri, laboratuvar uygulamaları ve güncel makale tartışmaları.
Dersin Koordinatörü Prof. Dr. Hüseyin YÜCE
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı Kalıtımın moleküler temellerini, genetik hastalıkların mekanizmalarını ve modern genetik tanı yöntemlerini ileri düzeyde öğretmek; öğrencilerin genetik verileri analiz etme, klinik bulgularla ilişkilendirme ve etik çerçevede yorumlama becerilerini geliştirmektir.
Dersin İçeriği İnsan genom organizasyonu; Mendelyen ve non-Mendelyen kalıtım kalıpları; kromozom anomalileri ve sitogenetik; moleküler genetik teknikler (PCR, NGS, dizi analizi); popülasyon genetiği; kanser genetiği; epigenetik mekanizmalar; genetik danışmanlık prensipleri ve prenatal tanı yöntemleri.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 Mendelyen ve non-Mendelyen kalıtım kalıplarını moleküler düzeyde açıklar ve pedigri analizlerini yaparak risk hesaplamalarını gerçekleştirir.
2 Sayısal ve yapısal kromozom anomalilerini tanımlar; FISH ve aCGH gibi modern moleküler sitogenetik tekniklerin klinik tanıdaki önemini değerlendirir.
3 PCR, Yeni Nesil Dizileme (NGS) ve dizi analizi gibi moleküler genetik yöntemlerin prensiplerini kavrar ve bu yöntemleri genetik hastalıkların tanısında kullanma becerisi kazanır.
4 Kanser genetiği, epigenetik mekanizmalar ve kompleks hastalıkların genetik temellerini güncel literatür ışığında analiz eder.
5 Genetik danışmanlık prensiplerini ve prenatal tanı yöntemlerini öğrenir; genetik verilerin paylaşımı ve depolanmasında etik ve yasal kurallara uygun hareket eder.
6 Klinik ve laboratuvar verilerini kullanarak genetik varyasyonları yorumlar, alana özgü sorunlara bilimsel kanıtlar doğrultusunda çözüm önerileri geliştirir.
7 Tıbbi genetik alanındaki güncel gelişmeleri takip eder, ulaştığı bilgileri bilimsel bir dille yazılı ve sözlü olarak meslektaşlarıyla paylaşır.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta Tıbbi Genetiğe Giriş ve Genom Organizasyonu Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım
2. Hafta Mendelyen Kalıtım ve Pedigri Analizi Anlatım, Tartışma
3. Hafta Non-Mendelyen Kalıtım (İmprinting, Mitokondriyal) Anlatım, Tartışma
4. Hafta Sitogenetik: Sayısal ve Yapısal Kromozom Anomalileri Anlatım, Tartışma
5. Hafta Moleküler Sitogenetik Yöntemler (FISH, aCGH) Araştırma, Anlatım, Tartışma
6. Hafta Gen Mutasyonları ve Varyasyon Tipleri Anlatım, Tartışma
7. Hafta Moleküler Genetik Teknikler I: PCR ve Elektroforez Uygulama, Anlatım, Tartışma
8. Hafta Moleküler Genetik Teknikler II: Yeni Nesil Dizileme (NGS) Uygulama, Anlatım, Tartışma
9. Hafta Popülasyon Genetiği ve Hardy-Weinberg Dengesi Anlatım, Tartışma
10. Hafta Kompleks Hastalıkların Genetiği ve Çok Faktörlü Kalıtım Anlatım, Tartışma
11. Hafta Kanser Genetiği: Onkogenler ve Tümör Supresör Genler Anlatım, Tartışma
12. Hafta Epigenetik Mekanizmalar ve Hastalık İlişkileri Anlatım, Tartışma, Problem Çözme
13. Hafta Prenatal Tanı ve Genetik Danışmanlık İlkeleri Anlatım, Tartışma
14. Hafta Farmakogenetik ve Kişiselleştirilmiş Tıp Uygulamaları Anlatım, Tartışma
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 İleri Düzey Alan Bilgisi: Tıbbi biyoloji ve genetik alanındaki güncel ve ileri düzeydeki kuramsal ve uygulamalı bilgileri derinlemesine kavrar ve değerlendirir.
2 Bilimsel Okuryazarlık ve Literatür: Alanıyla ilgili ulusal ve uluslararası literatürü takip eder, bilimsel bilgiye erişmek için veri tabanlarını ve bilgi kaynaklarını etkin şekilde kullanır.
3 Araştırma ve Deney Tasarımı: Moleküler biyoloji ve genetik araştırmaları için hipotez geliştirir, uygun deney düzeneklerini tasarlar ve karmaşık metodolojileri uygular.
4 Veri Analizi ve Yorumlama: Laboratuvar veya klinik çalışmalardan elde edilen karmaşık verileri biyoinformatik ve istatistiksel yöntemlerle analiz eder, sonuçları bilimsel kanıtlara dayalı olarak yorumlar.
5 Sorun Çözme Yeteneği: Alanına özgü sorunları tanımlar, bu sorunların çözümü için özgün araştırma yöntemleri geliştirir ve sonuç odaklı stratejiler üretir.
6 Disiplinlerarası Çalışma: Bireysel olarak veya sağlık bilimleri başta olmak üzere çok disiplinli takımlarda etkin bir üye veya lider olarak çalışır.
7 Akademik ve Mesleki Etik: Bilimsel araştırmaların planlanması, yürütülmesi ve raporlanması süreçlerinde evrensel etik ilkeleri ve yasal düzenlemeleri gözetir.
8 Bilimsel İletişim: Çalışmalarının süreç ve sonuçlarını, ulusal veya uluslararası platformlarda yazılı, görsel ve sözlü olarak etkin bir şekilde aktarır.
9 Bağımsız Çalışma ve Sorumluluk: Kendi alanıyla ilgili ileri düzeyde bir çalışmayı bağımsız olarak planlar, yönetir ve sonuçlandırır.
10 Yaşam Boyu Öğrenme: Alanındaki teknolojik yenilikleri ve güncel gelişmeleri takip ederek bilgi ve becerilerini sürekli geliştirir.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4 DK5 DK6 DK7
PY1 4 4 4 4 4 4 4
PY2 5 5 5 5 5 5 5
PY3 4 4 4 4 4 4 4
PY4 5 5 5 5 5 5 5
PY5 3 3 3 3 3 3 3
PY6 3 3 3 3 3 3 3
PY7 5 5 5 5 5 5 5
PY8 4 4 4 4 4 4 4
PY9 4 4 4 4 4 4 4
PY10 4 4 4 4 4 4 4
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • Nussbaum, R.L., et al. – Thompson & Thompson Genetics in Medicine (İngilizce & Türkçe çevirisi mevcut) - Ana Kaynak
  • Strachan, T. & Read, A. – Human Molecular Genetics - İleri Düzey Kaynak
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 5 70
Ders Dışı
Ödev 2 5 10
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 14 3 42
Araştırma 14 1 14
Sunum (Hazırlık) 1 15 15
Diğer Faaliyetler 1 20 20
Sınavlar
Ara Sınav 1 2 2
Ara Sınav Hazırlık 1 14 14
Final 1 2 2
Sınıf İçi Etkinlik 1 16 16
Toplam İş Yükü 205
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 8,0