Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Nitel Araştırma Yöntemleri ve Veri Analizi PDR520 Türkçe Zorunlu 3 + 0 3,0 7,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisansüstü
Dersin Verilişi Yüz yüze
Dersin Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi Pınar ÖZDEMİR YILMAZ
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı Bu dersin amacı, yüksek lisans öğrencilerine nitel araştırma paradigmalarını, desenlerini ve veri toplama tekniklerini derinlemesine öğretmektir. Ayrıca, toplanan nitel verilerin (görüşme, gözlem, doküman) analiz edilmesi,
Dersin İçeriği Nitel araştırmanın doğası ve felsefesi; Pozitivizm sonrası paradigmalar (Yorumlayıcı, Eleştirel, İnşacı); Nitel araştırma desenleri: Fenomenoloji, Gömülü Kuram (Grounded Theory), Durum Çalışması (Case Study), Etnografi ve Anlatı Araştırması; Nitel araştırmada örnekleme stratejileri (Amaçlı örnekleme türleri); Veri toplama yöntemleri: Derinlemesine görüşme, odak grup görüşmeleri, katılımcı ve katılımcı olmayan gözlem, doküman analizi; Nitel veri analizi süreci: Transkripsiyon (döküm), kodlama (açık, eksenel, seçici), temaların oluşturulması; Bilgisayar destekli nitel veri analizi yazılımları (NVivo, MAXQDA vb.); Nitel araştırmada inandırıcılık (geçerlik ve güvenirlik yerine kullanılan ölçütler); Nitel bulguların raporlaştırılması ve etik ilkeler.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 Nitel araştırmanın epistemolojik ve ontolojik temellerini nicel yaklaşımla karşılaştırarak analiz eder.
2 PDR alanındaki bir araştırma problemi için en uygun nitel deseni (fenomenoloji, durum çalışması vb.) belirler.
3 Görüşme ve gözlem gibi veri toplama araçlarını bilimsel standartlara uygun şekilde hazırlar ve uygular.
4 Toplanan ham verileri kodlama ve temalandırma süreçlerinden geçirerek nitel bir rapor halinde sentezler.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta Nitel Araştırmanın Felsefesi ve Paradigmalar Sunum (Hazırlık), Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
2. Hafta Araştırma Problemi ve Nitel Desenin Seçimi Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Örnek Olay
3. Hafta Fenomenoloji (Olgubilim) Çalışmaları Araştırma, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Örnek Olay
4. Hafta Gömülü Kuram (Grounded Theory) Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Grup Çalışması
5. Hafta Durum Çalışması (Case Study) ve Etnografi Araştırma, Sunum (Hazırlık), Uygulama, Anlatım, Tartışma
6. Hafta Anlatı (Narrative) Araştırması ve Eylem Araştırması Araştırma, Sunum (Hazırlık), Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap
7. Hafta Nitel Araştırmalarda Örneklem ve Etik Araştırma, Sunum (Hazırlık), Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap
8. Hafta Veri Toplama: Derinlemesine Görüşme Teknikleri
9. Hafta Veri Toplama: Odak Grup Görüşmesi ve Gözlem Araştırma, Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap
10. Hafta Veri Analizine Giriş: Tümevarımsal Analiz Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
11. Hafta Tematik Analiz ve İçerik Analizi Uygulamaları Araştırma, Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
12. Hafta Bilgisayar Destekli Analiz (NVivo/MAXQDA Tanıtımı) Sunum (Hazırlık), Uygulama, Örnek Olay, Grup Çalışması, Simülasyon ve Modelleme
13. Hafta Nitel Araştırmada Kalite: Geçerlik ve Güvenirlik Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Örnek Olay
14. Hafta Nitel Bulguların Raporlaştırılması ve Yazımı Sunum (Hazırlık), Uygulama, Anlatım
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Psikolojik danışma kuramları, modelleri ve yaklaşımları hakkında derinlemesine bilgi sahibi olmak.
2 Psikolojik danışma ve rehberlik alanının kuramsal bilgi birikimini analiz edip eleştirel bir bakış açısıyla yorumlamak ve sentezlemek.
3 Bilimsel yöntem ve tekniklere ilişkin bilişsel yeterlik, duyuşsal özellik ve davranışsal becerilere sahip olmak, bağımsız araştırmalar tasarlayıp yürütmek ve sonuçları raporlamak.
12 Psikolojik danışmanlık ve rehberlik hizmetlerinin yönetiminde liderlik yapabilmek ve proje yönetimi konusunda yetkinlik kazanmak.
13 Toplumsal sorumluluk çerçevesinde alanı ile ilgili proje ve etkinlikler tasarlamak ve desteklemek.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4
PY1 3 2 3 2
PY2 2 2 2 1
PY3 3 3 4 4
PY12 1 3 1 1
PY13 3 2 2 1
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • Creswell, J. W., & Poth, C. N. (2018). Nitel Araştırma Yöntemleri: Beş Yaklaşıma Göre Araştırma Tasarımı (Çev. Ed. M. Bütün & S. B. Demir). Siyasal Kitabevi.
  • Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2021). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
  • Patton, M. Q. (2014). Nitel Araştırma ve Değerlendirme Yöntemleri (Çev. Ed. M. Bütün & S. B. Demir). Pegem Akademi.
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 3 42
Ders Dışı
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 14 4 56
Görüşme 8 1 8
Uygulama 8 6 48
Sınavlar
Ara Sınav 1 4,5 4,5
Ara Sınav Hazırlık 1 10 10
Ödev 2 5 10
Toplam İş Yükü 178,5
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 7,0