Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
İslami Gelenekler ve İlim Adamları MDR510 Türkçe Zorunlu 3 + 0 3,0 6,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisansüstü
Dersin Verilişi Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Sunum, Problem Çözme, Seminer, Ödev.
Dersin Koordinatörü Arş. Gör. Muhammed Tayyib BARIŞAN
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı İslam düşünce tarihindeki temel ekol ve şahsiyetlerin insan doğasına, psikolojisine ve manevi gelişimine dair yaklaşımlarını inceleyerek; bu birikimin güncel manevi danışmanlık süreçlerine katkısını değerlendirmektir.
Dersin İçeriği Bu ders, İslam düşünce geleneğinin kurucu figürleri ve ekollarının insan doğasına dair geliştirdikleri özgün yaklaşımları merkeze alır. Kindi, Farabi ve İbn Sina gibi filozofların nefs teorileri ile Gazali’nin ahlak psikolojisi; Mevlana, İbn Arabi, Yunus Emre ve Konevi gibi ariflerin varoluşsal anlam arayışları dersin teorik omurgasını oluşturur. Ayrıca Mevlevilik, Kadirilik, Yesevilik ve Nakşibendilik gibi tasavvufi ekollerin seyr-i süluk yöntemleri, ibadet biçimleri ve manevi disiplin anlayışları; bireyin motivasyonu, ruhsal gelişimi ve karakter inşası bağlamında analiz edilir. Ders süresince, bu geleneksel birikimin sunduğu mistik tecrübe ve "insan-ı kamil" ideali, modern manevi danışmanlık ve rehberlik süreçlerinde kullanılabilecek somut birer psikolojik perspektif ve uygulama modeli olarak yeniden yorumlanır.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 İslam düşüncesindeki nefs, ruh, kalp ve akıl gibi temel kavramların gelişimini açıklar.
2 Klasik filozof ve sufilerin insan davranışlarını ve ruh sağlığını değerlendirme biçimlerini karşılaştırır.
3 Mevlevilik, Nakşibendilik ve Yesevilik gibi yapıların manevi eğitim yöntemlerini kavrar.
4 Mistik tecrübelerin ve ibadet biçimlerinin bireyin psikolojik motivasyonları üzerindeki etkisini yorumlar.
5 Geleneksel öğretileri, manevi danışmanlık sahasında birer rehberlik aracı olarak kullanma becerisi kazanır.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
0. Hafta Genel Değerlendirme Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
1. Hafta Giriş: İslam Düşüncesinde İnsan Tasavvuru Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
2. Hafta Kindi, Farabi ve İbn Sina: Zihin ve Ruh Sağlığı Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
3. Hafta Gazali: Kalbin Hastalıkları ve Tedavi Yöntemleri Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
4. Hafta İbn Arabi ve Konevi: Varlık ve Anlam Arayışı Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
5. Hafta Mevlana ve Yunus Emre: Sevgi ve Kendini Bilme Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
6. Hafta Mevlana ve Yunus Emre: Sevgi ve Kendini Bilme Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
7. Hafta Yesevilik ve Horasan Erenleri: Hizmet ve Ahlak Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
8. Hafta Mevlevilik ve Kadirilik: Ritüel ve Motivasyon Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
9. Hafta Nakşibendilik: Sessizlik ve İçsel Farkındalık Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
10. Hafta Manevi Krizler: Sabır, Tevekkül ve Rıza Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
11. Hafta Geleneksel Psikoterapi: El-Belhi ve Ebubekir Razi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
12. Hafta MDR'de Klasik Metinlerin ve Hikayelerin Kullanımı Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
13. Hafta Gelecek Perspektifi: Gelenek ve Modernite Sentezi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Manevi Danışmanlık Bilgisi: Manevi danışmanlık ve rehberlik alanındaki teorik ve pratik bilgileri derinlemesine anlayarak, farklı bireylerin manevi ihtiyaçlarına uygun çözümler geliştirebilme yeteneğine sahip olmak.
2 Disiplinlerarası Yaklaşım: Psikoloji, sosyoloji, eğitim bilimleri ve dini bilimler gibi farklı disiplinlerin bilgilerini bütünleştirerek, manevi danışmanlık süreçlerinde etkili bir şekilde kullanabilmek.
3 Etik ve Profesyonellik: Manevi danışmanlık ve rehberlik alanındaki etik ilkeleri benimseyerek, profesyonel ve kültürel duyarlı bir yaklaşım sergileyebilmek.
4 Araştırma ve Uygulama Yetkinliği: Manevi danışmanlık alanındaki güncel araştırmaları takip edebilmek ve bu araştırmaları pratik uygulamalara dönüştürebilmek.
5 İletişim Becerileri: Danışanlarla etkili iletişim kurarak, güven oluşturabilmek ve danışmanlık sürecinde empatik bir yaklaşım sergileyebilmek
6 Profesyonel Gelişim: Manevi danışmanlık alanındaki gelişmeleri takip ederek, sürekli olarak profesyonel becerilerini güncelleme ve geliştirme yeteneğine sahip olmak.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4 DK5
PY1 3 3 3 3 3
PY2 4 4 4 4 4
PY3 3 3 3 3 3
PY4 3 3 3 3 3
PY5 4 4 4 4 4
PY6 4 4 4 4 4
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • Belhî, Ebû Zeyd el-. Mesâlihu’l-ebdân ve’l-enfüs: Beden ve Ruh Sağlığı. çev. Nail Okuyucu - Zaid Ömer Erkan. İstanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları, 2012.
  • Gazâlî, Ebû Hâmid Muhammed b. Muhammed. İhyâu ulûmi’d-dîn. çev. Ahmet Serdaroğlu. İstanbul: Bedir Yayınları, 1975.
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 3 42
Ders Dışı
Ödev 1 20 20
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 14 2 28
Araştırma 1 20 20
Sunum (Hazırlık) 1 13 13
Sınavlar
Ara Sınav 1 2 2
Ara Sınav Hazırlık 1 26 26
Final 1 2 2
Toplam İş Yükü 153
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 6,0