Rapor Tarihi: 24.02.2026 04:22
| Ders Adı | Kodu | Dili | Türü | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Özel Yetenekli Çocukların Eğitimi | ÖEB 540 | Türkçe | Zorunlu | 3 + 0 | 3,0 | 8,0 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Dersin Seviyesi | Lisansüstü |
| Dersin Verilişi | Türkçe |
| Dersin Koordinatörü | Prof. Dr. Feyzullah ŞAHİN |
| Dersi Veren(ler) | Prof. Dr. Feyzullah ŞAHİN (Güz) |
| Dersin Amacı | Bazı öğrenciler akranlarından farklı gelişim özellikleri göstermeleri nedeniyle özel gereksinimlere sahip olup, okul ve okul dışı ortamlarda birtakım düzenlemelere ve müdahalelere ihtiyaç duyabilirler. Özel yetenekli öğrenciler de farklı gelişen çocuklar olarak özel gereksinimleri olan öğrencilerdir. Bu ders; yetenek ve zekâ gibi kavramların anlaşılmasını, özel yetenekli öğrencilerin özelliklerinin tanınmasını, bu öğrencilerin sınıf ortamında fark edilebilmesini, zekâ ve yetenek gelişiminin desteklenmesini ve özel gereksinimlerin doğurduğu özel rehberlik ve psikolojik danışmanlık gereksinimlerine uygun hizmetlerin sağlanması konularında rehber ve psikolojik danışman adaylarının gerekli bilgileri edinmesini amaçlamaktadır. |
| Dersin İçeriği | Zekânın ve üst düzey zekânın tanımları; üstün zekâlıların eğitimine duyulan gereksinimin gerekçeleri; üstün zekâlı ve yetenekli bireylerin tanımı; üstün zekâlı bireylerin bilişsel, fiziksel, sosyal, duygusal, ahlâki ve kişilik özellikleri; üstün zekâlı bireylerin belirlenmesi; Türkiye’de üstün zekâlıların eğitiminin dünü ve bugünü; üstünlüğün gelişmesinde ilk öğrenmelerin önemi; okulöncesinde bazı çevresel faktörlerin bilişsel gelişime etkileri; üstün zekâlıların eğitiminde yönetimsel önlemler (Zenginleştirme, Hızlandırma, Türdeş Yetenek Gruplamaları vb.); üstünler için içeriğin farklılaştırılması ve öğretimin bireyselleştirilmesi; üstün zekâlıların eğitiminde kullanılan belli başlı modellerin kısaca tanıtılması; Barbara CLARK’ın öğrenmeyi en üst noktaya kadar çıkarmak için önerdiği yedi adım. |
| # | Öğrenme Kazanımı |
| 1 | Zekâ ve yetenek kavramlarını bilir. |
| 1 | Zekâ ve yetenek kavramlarını bilir. |
| 2 | Üstün zekâ ve özel yetenek gibi kavramları tanımlar |
| 2 | Üstün zekâ ve özel yetenek gibi kavramları tanımlar. |
| 3 | Özel yeteneklilerin eğitimine duyulan gereksinimin gerekçeleri açıklar. |
| 3 | Özel yeteneklilerin eğitimine duyulan gereksinimin gerekçeleri açıklar. |
| 4 | Özel yetenekli bireylerin bilişsel, fiziksel, sosyal, duygusal, ahlaki ve kişilik özelliklerini bilir. |
| 4 | Özel yetenekli bireylerin bilişsel, fiziksel, sosyal, duygusal, ahlaki ve kişilik özelliklerini bilir. |
| 5 | Özel yeteneklilerin eğitiminde eğitim programının nasıl farklılaştırılması ve bireyselleştirilmesi gerektiğini bilir. |
| 5 | Özel yeteneklilerin eğitiminde eğitim programının nasıl farklılaştırılması ve bireyselleştirilmesi gerektiğini bilir |
| Hafta | Konular/Uygulamalar | Yöntem |
|---|---|---|
| 1. Hafta | Özel yetenek ve üstün zekâ kavramları, tarihsel gelişim | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma |
| 1. Hafta | İzlence & Derse Giriş | |
| 2. Hafta | Genel Tanımlar ve Üstün zekalılar Eğitiminin Tarihçesi | |
| 2. Hafta | Özel yeteneğe ilişkin kuramsal yaklaşımlar (Gardner, Renzulli, Gagné) | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma |
| 3. Hafta | Özel yetenekli çocukların bilişsel gelişim özellikleri | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma |
| 3. Hafta | Üstün Zekâ Kuramları | |
| 4. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Gelişimleri ve Özellikleri | |
| 4. Hafta | Sosyal ve duygusal gelişim özellikleri | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma |
| 5. Hafta | Özel yetenekli çocukların erken belirtileri | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma |
| 5. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Gelişimleri ve Özellikleri (devam) | |
| 6. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Tanılanması | |
| 6. Hafta | Tanılama ve değerlendirme süreçleri | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Sunum (Hazırlık) |
| 7. Hafta | Türkiye’de özel yeteneklilerin eğitimi ve BİLSEM uygulamaları | |
| 7. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Eğitimleri | |
| 8. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Eğitimleri (devam) | |
| 8. Hafta | Ara sınav / Değerlendirme | |
| 9. Hafta | Farklılaştırılmış öğretim yaklaşımları/ | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Sunum (Hazırlık) |
| 9. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Eğitimleri (devam) | |
| 10. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Sosyo-Duygusal Gelişimi ve Rehberlik | |
| 10. Hafta | Zenginleştirme programları ve modelleri/ | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Soru-Cevap |
| 11. Hafta | Hızlandırma uygulamaları | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Sosyo-Duygusal Gelişimi ve Rehberlik (devam) | |
| 12. Hafta | Yaratıcılık ve Yaratıcı Problem Çözme | |
| 12. Hafta | Özel yetenekli çocuklarda öğretmen rolleri ve sınıf yönetimi | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13. Hafta | Aile, okul ve çevre iş birliği | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Eğitiminde Öğretmenlerin Rolü ve Öğretmen Eğitimi | |
| 14. Hafta | Üstün Zekâlı ve Yeteneklilerin Eğitiminde Aile | |
| 14. Hafta | Dünyada özel yeteneklilerin eğitimi ve genel değerlendirme | Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Sunum (Hazırlık), Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| Program Yeterlilik | DK1 | DK2 | DK3 | DK4 | DK5 | DK6 | DK7 |
|---|
| Ders Kitabı veya Notu | Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır. |
|---|---|
| Diğer Kaynaklar |
|
| AKTS / İş Yükü Tablosu | Sayısı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |
|---|---|---|---|---|
|
Ders İçi |
Ders Saati (14 Hafta) | 14 | 3 | 42 |
|
Ders Dışı |
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları | 7 | 4 | 28 |
| Araştırma | 14 | 4 | 56 | |
| Diğer Faaliyetler | 5 | 4 | 20 | |
|
Sınavlar |
Ara Sınav 1 | 1 | 8 | 8 |
| Ödev 1 | 14 | 3 | 42 | |
| Final | 1 | 8 | 8 | |
| Toplam İş Yükü | 204 | |||
| *AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 | Dersin AKTS Kredisi | 8,0 | ||