Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Hidrobiyoloji BYL306 Türkçe Zorunlu 6. Yarıyıl 2 + 2 3,0 5,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Verilişi Yüz yüze
Dersin Koordinatörü Prof. Dr. Şerife Gülsün KIRANKAYA
Dersi Veren(ler) Prof. Dr. Şerife Gülsün KIRANKAYA (Bahar)
Dersin Amacı Bu dersin amacı; suyun yaşam için önemini ve sucul ekosistemlerin fiziksel, kimyasal ve biyolojik özelliklerini bütüncül bir yaklaşımla açıklayabilen, farklı sucul ortamlar (tatlısu, acısu ve deniz) ve bu ortamlarda yaşayan organizmalar arasındaki ilişkileri analiz edebilen, su kalitesini değerlendirebilen ve küresel iklim değişikliğinin sucul ekosistemler üzerindeki etkilerini yorumlayabilen bireyler yetiştirmektir.
Dersin İçeriği Ders kapsamında; Canlı Organizmalar İçin Suyun Önemi, Hidrolojik Döngü; Suyun Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri, Deniz Suyunun Özellikleri, Deniz ekosistemi, Denizel Organizmaların Sınıflandırılması, Deniz Ekosisteminde Besin Zinciri; Tatlısu ekosistemi, Tatlısuların Sınıflandırılması, Göllerin Sınıflandırılması, Limnolojik Organizmaların Sınıflandırılması; Acısu ekosistemi; su kirliliği, sucul ortamlarda kirliliğin izlenmesi ve canlılara etkileri konuları ele alınacaktır.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 Suyun canlılar ve ekosistemler açısından önemini açıklar.
2 Hidrolojik döngüyü ve ekolojik önemini açıklar.
3 Sucul ekosistemleri tanımlar ve karasal ekosistemlerle karşılaştırır.
4 Deniz, tatlısu ve acısu ekosistemlerinin özelliklerini ve ekolojik rollerini değerlendirir.
5 Sucul ortamlarda yaşayan organizma gruplarını tanımlar ve sınıflandırır.
6 Sucul ortamlarda biyolojik çeşitliliğin korunmasının önemini açıklar.
8 Sucul ekosistemler üzerindeki yerel ve küresel tehditleri analiz eder ve çözüm önerileri geliştirir.
9 Su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımına yönelik stratejiler geliştirir.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta T: Canlı Organizmalar İçin Suyun Önemi, Hidrolojik Döngü / U: Su ortamlarından örnek almada kullanılan ekipmanın tanıtımı ve kullanım şekilleri Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap
2. Hafta T: Saf Suyun Fiziksel ve Kimyasal Özellikleri, Yaşamsal açıdan önemi/ U: Suyun temel fiziksel ve kimyasal parametrelerinin (sıcaklık, pH, çözünmüş oksijen, elektriksel iletkenlik, tuzluluk, vb.) ölçülmesi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Uygulama, Anlatım
3. Hafta T: Okyanus ve denizlerin genel özellikleri / U: Okyanus ve denizlerin genel özellikleri Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap
4. Hafta T: Yaşam alanı olarak denizler ve okyanuslar, deniz ortamındaki canlı toplulukları / U: Sucul ortamlarda örnekleme yöntemleri; örneklerin taşınması korunması Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
5. Hafta T: Deniz ortamındaki canlı toplulukları / U: Deniz ortamından elde edilen bentik ve pelajik örneklerin incelenmesi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap
6. Hafta T: Özel ekosistemler (nehir ağzı sistemleri, lagünler, tuzlu bataklıklar, mercan resifleri, mangrovlar)’in özellikleri ve canlı toplulukları / U: Özel ekosistemleri temsil eden ve laboratuvarda mevcut kolleksiyonda bulunan örneklerin incelenmesi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
7. Hafta T: Özel ekosistemler (nehir ağzı sistemleri, lagünler, tuzlu bataklıklar, mercan resifleri, mangrovlar)’in özellikleri ve canlı toplulukları / U: Özel ekosistemleri temsil eden ve laboratuvarda mevcut kolleksiyonda bulunan örneklerin incelenmesi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
8. Hafta T: Özel ekosistemler (nehir ağzı sistemleri, lagünler, tuzlu bataklıklar, mercan resifleri, mangrovlar)’in özellikleri ve canlı toplulukları / U: Özel ekosistemleri temsil eden ve laboratuvarda mevcut kolleksiyonda bulunan örneklerin incelenmesi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Anlatım
9. Hafta T: Tatlısu (içsu) ekosistemleri, Tatlısuların Sınıflandırılması / U: Tatlısu ekosistemlerini gözlemleme, tatlısu örneklerinde ölçüm ve analiz yöntemleri, elde edilen bulguların daha önce deniz suyu için elde edilen bulgularla karşılaştırılması Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları
10. Hafta T: Göllerin Sınıflandırılması ve ekolojik özellikleri / U: Göllerin oluşumuna ilişkin video filmi gösterilmesi Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap
11. Hafta T: Göllerdeki canlı topluluklarının sınıflandırılması / U: Göllerde yaşayan canlı örneklerinin incelenmesi ve sınıflandırılması Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Uygulama, Anlatım, Soru-Cevap
12. Hafta T: Akarsu sistemlerinin özellikleri ve canlı toplulukları / U: Akarsularda yaşayan canlı örneklerinin incelenmesi, sınıflandırılması ve göllerde yaşayan organizmalarla karşılaştırılması Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Anlatım, Soru-Cevap
13. Hafta T: İnsanın sucul ekosistemlere etkisi / U: Sucul ortamda kirliliğin izlenebilmesi için bir akvaryum düzeneği oluşturulması / Laboratuvar sınavı Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
14. Hafta T: Küresel iklim değişikliği ve sucul ekosistemler üzerine etkileri /Daha önce hazırlanmış akvaryum ortamında kirliliğin gözlenmesi U: Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Biyolojik bilimler alanındaki teorik ve uygulamalı bilgileri kazanır, canlıları yapı, işlev-işleyiş, organizasyon, karşılıklı etkileşimler bağlamında algılayıp tanır, önemini kavrar ve yorumlar.
2 Biyoloji konuları ile ilgili problemleri saptar, sentez yaparak problemleri çözmeye yönelik hipotez kurar, çeşitli gözlemsel ve deneysel yöntemler kullanarak hipotezi test eder, sonuçları analiz eder ve yorumlama becerisi kazanır.
3 Yaşam Bilimleri alanındaki süreç ve olguları güncel bilgi ve yöntemlerle ilişkili olarak öğrenir. Bu bilgileri kullanarak alanı ile ilişkili yerel ve küresel sorunlara çözüm önerileri getirir.
4 Yaşam Bilimleri alanında modern teknik ve araçları seçer, uygular, geliştirir ve bilişim teknolojilerini yaşamının bir parçası olarak etkin biçimde kullanır.
5 Bireyin veya toplumun ihtiyaçlarını karşılamak için gerek bireysel gerekse çok disiplinli gruplarda mesleki gelişimine yönelik faaliyet ve projelerde etkin biçimde çalışır ve sorumluluk alır.
6 Alanında yayınlanmış/yayınlanacak olan bilimsel yayınları takip eder ve elde ettiği bilgileri sözlü ve yazılı olarak meslektaşlarına ve toplumun farklı kesimlerine aktarır. Meslektaşlarıyla Türkçe/İngilizce olarak iletişim kurar.
7 Biyolojik Bilimlerle ilgili güncel bilimsel ve teknolojik gelişmeleri takip ederek bilgi ve becerilerini yaşam boyu öğrenme ve geliştirme yetkinliği kazanır.
8 Bilimsel bakış açısıyla evrensel ve toplumsal etik değerlere ve mesleki sorumluluk bilincine sahip olur.
9 Biyolojik bilimlerle ilgili teorik ve uygulamalı çalışmalarda sürdürülebilirlik ilkesine bağlı kalır; yerel/küresel ölçekte etkileri ve hukuksal sonuçları hakkında farkındalık kazanır.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4 DK5 DK6 DK7 DK8
PY1 4 4 4 4 4 4 4 4
PY2 3 3 3 3 3 3 3 3
PY3 4 4 4 4 4 4 4 4
PY4 3 3 3 3 3 3 3 3
PY5 3 3 3 3 3 3 3 3
PY6 5 5 5 5 5 5 5 5
PY7 4 4 4 4 4 4 4 4
PY8 3 3 3 3 3 3 3 3
PY9 4 4 4 4 4 4 4 4
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • TÜDAV Eğitim Serisi No: 6, Uniprit Basım San. A.Ş., İstanbul, 2003
  • Hidrobiyoloji ders notları
  • Akman, Y., Ketenoğlu, O., Evren, H., Kurt, L., Düzenli, S., Çevre Kirliliği (Çevre Biyolojisi), Palme Yayınvılık, Ankara, 2000.
  • Cirik, S., Cirik, Ş., Su Bitkileri II: İçsu Bitkilerinin Biyolojisi, Ekolojisi, Yetiştirme Teknikleri), Ege Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Yayınları No: 61, Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir, 1999.
  • Cirik, Ş., Cirik, S., Su Bitkileri: Deniz Bitkilerinin Biyolojisi, Ekolojisi, Yetiştirme Teknikleri, Ege Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Yayınları No: 58, Ege Üniversitesi Basımevi, İzmir, 1999.
  • Dodson, S., Introduction to Limnology, The McGraw-Hill Companies, 2005.
  • Geldiay, R., Kocataş, A., Deniz Biyolojisine Giriş, Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Kitaplar Serisi No: 31., 1998
  • Hauer, F.R., Lamberti, G.A., Methods in Stream Ecology, Academic Pres, 1996.
  • Kocataş, A., Oseonoloji, Ege Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Kitaplar Serisi No: 60, 7. baskı, 2005.
  • Remane, A., Schlieper, C., Biology of Brackish Water, Wiley Interscience, 1971.
  • Seçmen, Ö., Leblebici, E., “Türkiye Sulak Alan Bitkileri ve Bitki Örtüsü”, Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Yayınları No: 158, 1997.
  • Wetzel, R.G., Limnology, Elsevier Academic Pres, 3rd press, 2001
  • Wetzel, R.G., Likens, G.E., Limnological Analysis, Springer-Verlag, 1991.
Değerlendirme Yöntemi
Bahar Dönemi
Sorumlu Personel Grup Değerlendirme Yöntemi Yüzde
Prof. Dr. Şerife Gülsün KIRANKAYA Vize 30,00
Prof. Dr. Şerife Gülsün KIRANKAYA Vize 2 20,00
Prof. Dr. Şerife Gülsün KIRANKAYA Final 50,00
Toplam 100,00
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 4 56
Ders Dışı
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 14 2 28
Araştırma 12 2 24
Diğer Faaliyetler 14 1 14
Sınavlar
Ara Sınav 1 2 2
Ara Sınav Hazırlık 1 1,5 1,5
Final 1 2 2
Toplam İş Yükü 127,5
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 5,0