Rapor Tarihi: 19.04.2026 21:48
| Ders Adı | Kodu | Dili | Türü | Yarıyıl | T+U Saat | Kredi | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Olasılık ve İstatistik | INS205 | Türkçe | Zorunlu | 3. Yarıyıl | 3 + 0 | 3,0 | 3,0 |
| Ön Koşul Dersleri | |
| Dersin Seviyesi | Lisans |
| Dersin Verilişi | Sunum, örnekleme, tartışma, soru-cevap |
| Dersin Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi Adil GÜLTEKİN |
| Dersi Veren(ler) | Dr. Öğr. Üyesi Adil GÜLTEKİN (Güz) |
| Dersin Amacı | Bu dersin amacı, öğrencilere olasılık ve istatistiğin temel kavramlarını kazandırmak ve veri toplama, analiz etme ve yorumlama becerilerini geliştirmektir. Ders kapsamında öğrencilerin belirsizlik altında karar verme yetkinliği edinmeleri hedeflenir. Olasılık kuramı kullanılarak rastgele olayların modellenmesi ve farklı dağılım türlerinin mühendislik problemlerinde uygulanması öğretilir. Ayrıca istatistiksel yöntemlerle gerçek verilerin analizi yapılır ve değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon ve regresyon analizleri ile incelenir. Örnekleme ve tahminleme teknikleri ile hipotez testleri aracılığıyla bilimsel karar verme süreçleri kavratılır. Böylece öğrencilerin analitik düşünme ve problem çözme becerilerinin geliştirilmesi amaçlanır. |
| Dersin İçeriği | Bu ders kapsamında istatistiğin önemi ve temel kavramlar ele alınmakta, veri toplama yöntemleri ile verilerin grafik ve tablolarla gösterimi incelenmektedir. İstatistiksel seriler, ortalama türleri (aritmetik, geometrik, kareli ve harmonik ortalama) ile duyarlı ve duyarlı olmayan ortalamalar detaylı şekilde açıklanmaktadır. Ayrıca mod, medyan ve kartiller gibi merkezi eğilim ölçüleri ile endeks kavramı; zaman, mekân, sabit ve değişken endeksler kapsamında ele alınmaktadır. Değişkenlik ölçüleri, değişim aralığı, mutlak sapma, varyans ve varyasyon katsayısı konuları işlenmekte; korelasyon analizi, kovaryans, belirlilik katsayısı ve sıralama korelasyonu ile değişkenler arası ilişkiler incelenmektedir. En küçük kareler yöntemi ve standart hata kavramları da ders içeriğinde yer almaktadır. Olasılık bölümünde ise olasılığın önemi ve temel kavramlar, saymanın temel ilkeleri, permütasyon ve kombinasyon konuları ele alınmakta; Bayes teoremi, örnekleme süreci ve normal, binom, Poisson ve hipergeometrik dağılımlar açıklanmaktadır. Son olarak tahminleme, karar alma ve hipotez testi konuları ile ders tamamlanmaktadır. |
| # | Öğrenme Kazanımı |
| 1 | Öğrenciler istatistik ve olasılığın temel kavramlarını tanımlar ve açıklar. |
| 2 | Veri toplama yöntemlerini bilir ve verileri uygun şekilde sunar (grafik, tablo). |
| 3 | Merkezi eğilim ve değişkenlik ölçülerini hesaplar ve yorumlar. |
| 4 | Korelasyon ve regresyon analizlerini yaparak değişkenler arasındaki ilişkileri değerlendirir. |
| 5 | Olasılık kuramını kullanarak rastgele olayları modelleyebilir. |
| 6 | Örnekleme ve tahminleme tekniklerini uygular ve sonuçları yorumlar. |
| 7 | Hipotez testleri ile bilimsel kararlar alabilir. |
| 8 | Analitik düşünme ve problem çözme becerilerini istatistiksel yöntemlerle geliştirir. |
| Hafta | Konular/Uygulamalar | Yöntem |
|---|---|---|
| 1. Hafta | İstatistiğin mühendislikte yeri, veri türleri, temel terimler | |
| 2. Hafta | Veri toplama yöntemleri, tablo ve grafiklerle gösterim | |
| 3. Hafta | Frekans tabloları, dağılım tabloları, serilerin yorumlanması | |
| 4. Hafta | Aritmetik, geometrik, kareli ve harmonik ortalama, duyarlı/duyarsız ortalamalar | |
| 5. Hafta | Merkezi eğilim ölçüleri, örnek hesaplamalar | |
| 6. Hafta | Zaman, mekân, sabit ve değişken endeksler | |
| 7. Hafta | Değişim aralığı, mutlak sapma, varyans, varyasyon katsayısı | |
| 8. Hafta | Kovaryans, belirlilik katsayısı, sıralama korelasyonu | |
| 9. Hafta | Standart Hata Regresyon denklemleri, tahmin hataları | |
| 10. Hafta | Rastgele olaylar, olasılık tanımı ve kuralları | |
| 11. Hafta | Permütasyon ve kombinasyon | |
| 12. Hafta | Koşullu olasılık, örnekleme yöntemleri | |
| 13. Hafta | Normal ve binom dağılımları, Poisson ve hipergeometrik dağılımlar | |
| 14. Hafta | Parametre tahmini, güven aralıkları, hipotez testleri |
| Program Yeterlilik | DK1 | DK2 | DK3 | DK4 | DK5 | DK6 | DK7 | DK8 |
|---|
| Ders Kitabı veya Notu | Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır. |
|---|---|
| Diğer Kaynaklar |
|
| Güz Dönemi | |||
| Sorumlu Personel | Grup | Değerlendirme Yöntemi | Yüzde |
|---|---|---|---|
| Dr. Öğr. Üyesi Adil GÜLTEKİN | Vize | 50,00 | |
| Dr. Öğr. Üyesi Adil GÜLTEKİN | Final | 50,00 | |
| Toplam | 100,00 | ||
| AKTS / İş Yükü Tablosu | Sayısı | Süresi (Saat) | Toplam İş Yükü (Saat) | |
|---|---|---|---|---|
|
Ders İçi |
Ders Saati (14 Hafta) | 14 | 2 | 28 |
|
Ders Dışı |
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları | 14 | 2 | 28 |
| Görüşme | 14 | 1 | 14 | |
| Diğer Faaliyetler | 1 | 3,5 | 3,5 | |
|
Sınavlar |
Ara Sınav | 1 | 1,5 | 1,5 |
| Final | 1 | 1,5 | 1,5 | |
| Toplam İş Yükü | 76,5 | |||
| *AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 | Dersin AKTS Kredisi | 3,0 | ||
