Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
İslam Düşüncesinde Ahlâk FDB 529 Türkçe Zorunlu 3 + 0 3,0 6,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisansüstü
Dersin Verilişi Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Sunum, Problem Çözme, Seminer, Ödev.
Dersin Koordinatörü Arş. Gör. ÖMER SİNA TEKİN
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı İslam felsefe geleneğinde ahlâkın kaynaklarını, tarihi gelişimini ve esaslarını öğrenme, hayatın farklı alanlarında uygulama.
Dersin İçeriği 1. Ahlak ve Ahlak Felsefesi Kavramları. Ahlakın Diğer Bilimlerle İlişkisi. 2. İslam Ahlakının Kaynakları. 3. İslam Dünyasında Ahlak Felsefesinin Doğuşu ve Gelişmesi 4. el-Kindi'de Ahlak 5. Ebu Bekir er-Razi'de Ahlak 6. İbn Miskeveyh'de Ahlak 7. Gazzali'de Ahlak 8. Ara Sınav 9. İslam Ahlak Felsefesinin Temel Problemleri 10. Ahlaki Davranış ve Özellikleri 11. İslam ahlakında temel erdemler 12. Ahlakın Değişip Değişmediği Problemi 13. İrade ve Hürriyet Problemi 14. Ahlaki Sorumluluk
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 İslam ahlâk düşüncesinin temel kaynaklarını (Kur'an, Sünnet) ve bu kaynakların ahlâk inşasındaki rolünü açıklar.
2 Kelâm geleneklerindeki (Mutezile, Eş'ariyye, Mâtürîdiyye) hüsün-kubuh (iyi-kötü) ve irade tartışmalarını analiz eder.
3 Tasavvufi ahlâkın temel kavramlarını, makamları ve nefis terbiyesi yöntemlerini değerlendirir.
4 İslam düşüncesindeki kelâmi, tasavvufi ve felsefi ahlâk yaklaşımlarını birbirleriyle karşılaştırarak sentezler.
5 Geleneksel İslam ahlâk teorilerinden hareketle güncel etik problemlere dair özgün ve eleştirel yorumlar geliştirir.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta İslam ahlâk düşüncesine giriş ve kavramsal çerçeve Araştırma
2. Hafta Kur'an-ı Kerim'de ahlâk: Temel ilkeler, değerler ve kavramlar Araştırma
3. Hafta Sünnet ve Hadis literatüründe ahlâkın inşası Araştırma, Diğer Faaliyetler
4. Hafta Kelâm ilminde ahlâk I: İnsan fiilleri, irade ve kudret problemi Araştırma, Diğer Faaliyetler
5. Hafta Kelâm ilminde ahlâk II: Hüsün ve kubuh (İyi ve kötü) problemi Araştırma, Diğer Faaliyetler
6. Hafta Mutezile, Eş'ariyye ve Mâtürîdiyye'nin ahlâk tasavvurlarının karşılaştırılması Araştırma, Diğer Faaliyetler
7. Hafta Tasavvufi ahlâk I: Zühd dönemi ve ahlâkın içselleştirilmesi Araştırma, Diğer Faaliyetler
8. Hafta Tasavvufi ahlâk II: Makamlar, haller ve nefs tezkiyesi Araştırma, Diğer Faaliyetler
9. Hafta Felsefi ahlâka genel bakış ve tasavvuf-kelâm ile etkileşimi Araştırma, Diğer Faaliyetler
10. Hafta İslam düşüncesinde adalet, erdem ve mutluluk kavramlarının sentezi Araştırma, Diğer Faaliyetler
11. Hafta Sentezci bir model olarak Gazzâlî'nin ahlâk teorisi (İhyâ okumaları) Araştırma, Diğer Faaliyetler
12. Hafta Klasik İslam ahlâk literatürü: Temel eserler ve müellifler Araştırma, Diğer Faaliyetler
13. Hafta İslam ahlâk tasavvurunun modern etik teoriler ve güncel problemlerle mukayesesi Araştırma, Diğer Faaliyetler
14. Hafta Ders konularının genel değerlendirilmesi ve seminer sunumlarının tartışılması Araştırma, Diğer Faaliyetler
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 PY1: Lisans döneminde elde ettiği bilgilere dayanarak, FDB alanında bilgisini uzmanlık düzeyinde geliştirmek.
2 PY2: FDB'ye ilişkin araştırmalarda konu seçiminden, araştırmanın sonuçlanmasına ve kamuoyuna sunulmasına kadar devam eden süreçte mesleki etik kurallarına uyarak, bireysel ve toplumsal sorumluluk bilincine göre hareket etme becerisini kazanmak.
3 PY3: FDB alanında temel bilgi ve yaklaşımları öğrenmek, alana ait bilgileri fert ve toplum yararına kullanma becerisini elde etmek.
4 PY4: FDB alanına ilişkin tarihi bilgilerin yanında, alanıyla ilgili aktüel gelişmeleri takip ederek ülkemiz şartları açısından değerlendirebilme yeteneğini kazanmak.
5 PY5: FDB alanında üretilen bilgi ve becerileri tenkitçi bir yaklaşımla değerlendirip yorumlayabilme becerisine sahip olmak.
6 PY6: FDB alanında kazandığı nosyonu din hizmetleri ve din eğitimi alanında kullanabilecek bir beceriyi sahip olmak.
7 PY7: Akademik alanıyla ilgili bilgi kaynaklarına ulaşabilme, bunları inceleyip değerlendirebilme ve ele aldığı problemlerin çözümünde kullanabilme becerisini kazanmak.
8 PY8: FDB nosyonundan yararlanarak, günümüzde karşılaşılan bireysel ve toplumsal problemler içim çözüm önerileri sunabilecek bir beceriye sahip olmak.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4 DK5
PY1 5 5 5 5 5
PY2 3 3 3 3 3
PY3 4 4 4 4 4
PY4 5 5 5 5 5
PY5 4 4 4 4 4
PY6 4 4 4 4 4
PY7 4 4 4 4 4
PY8 4 4 4 4 4
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • • TDV İslâm Ansiklopedisi. "Ahlâk" Maddesi. (Cilt 2, s. 1-14).
  • • Çağrıcı, Mustafa. Ana Hatlarıyla İslâm Ahlâkı. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2013.
  • • Gazzâlî. İhyâu Ulûmiddîn (3. ve 4. Ciltler: Helâk Edici ve Kurtarıcı Şeyler). Çeviren: Komisyon. İstanbul: Bedir Yayınevi.
  • • Hökelekli, Hayati (Ed.). İslam Düşüncesinde Ahlâk. İstanbul: DEM Yayınları.
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 2 28
Ders Dışı
Ödev 6 6 36
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 6 6 36
Araştırma 6 6 36
Görüşme 1 2 2
Sunum (Hazırlık) 2 3 6
Diğer Faaliyetler 1 3 3
Sınavlar
Ara Sınav 1 2 2
Ödev 1 2 2
Final 1 2 2
Toplam İş Yükü 153
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 6,0