Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
İslam Felsefesinin Teşekkülü ve Gelişimi FDB 520 Türkçe Zorunlu 3 + 0 3,0 6,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Lisansüstü
Dersin Verilişi Yüzyüze
Dersin Koordinatörü Arş. Gör. Muhammed Tayyib BARIŞAN
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı İslam felsefesinin kaynaklarını, İslam düşüncesinin doğuşunu ve buna etki eden yabancı düşünceleri öğrenmek. İslam felsefesinin doğuş devri ve gelişim devri olarak tanımladığımız felsefi dönemlerinin filozof ve ekolleriyle beraber tanınmasını sağlamak.
Dersin İçeriği İslam felsefesinin oluşum sürecinin belli bir kronolojiye bağlı olarak incelenmesi.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 Grek, Hint ve Pehlevi mirasından yapılan tercümelerin İslam düşüncesinin oluşumundaki rolünü ve bu mirasın İslamileşme sürecini analiz eder.
2 Meşşâîlik, İşrâkîlik ve müteahhirun dönemindeki hikmet-i müteâliye gibi temel ekollerin bilgi ve varlık teorilerini karşılaştırmalı olarak değerlendirir.
3 Varlık-mahiyet, hudûs-kıdem ve nübüvvet gibi temel felsefi problemlerin tarihsel gelişimini klasik metinler üzerinden takip eder.
4 Gazâlî’nin felsefe eleştirisi ve İbn Rüşd’ün bu eleştirilere cevabı (Tehafüt süreci) ekseninde felsefe-kelam etkileşimini ve kırılma noktalarını yorumlar.
5 İslam felsefesinin klasik sonrası (müteahhirun) dönemindeki şerh ve haşiye geleneğinin felsefi üretimdeki özgünlüğünü ve bilim tarihindeki yerini tartışır.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta Felsefenin İslam Dünyasına Girişi
2. Hafta Yabancı Felsefeler ve Mektepler
3. Hafta Klasik Yunan ve Helenistik Felsefe
4. Hafta Helenistik Kültür Merkezleri
5. Hafta Eski İran Düşüncesi
6. Hafta Hind Düşüncesi
7. Hafta Felsefi Tercüme Hareketi
8. Hafta Felsefi Tercüme Hareketi II Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları, Araştırma, Diğer Faaliyetler
9. Hafta İslam’da Felsefi Düşüncenin Başlaması
10. Hafta Gazali Öncesi Felsefe Hareketleri
11. Hafta Doğuş Devri Felsefe Hareketleri
12. Hafta Gelişim Devri Felsefe Hareketleri
13. Hafta Gazali Sonrası Felsefe Hareketleri
14. Hafta İslam Felsefesinde Felsefi Ekoller
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 PY1: Lisans döneminde elde ettiği bilgilere dayanarak, FDB alanında bilgisini uzmanlık düzeyinde geliştirmek.
2 PY2: FDB'ye ilişkin araştırmalarda konu seçiminden, araştırmanın sonuçlanmasına ve kamuoyuna sunulmasına kadar devam eden süreçte mesleki etik kurallarına uyarak, bireysel ve toplumsal sorumluluk bilincine göre hareket etme becerisini kazanmak.
3 PY3: FDB alanında temel bilgi ve yaklaşımları öğrenmek, alana ait bilgileri fert ve toplum yararına kullanma becerisini elde etmek.
4 PY4: FDB alanına ilişkin tarihi bilgilerin yanında, alanıyla ilgili aktüel gelişmeleri takip ederek ülkemiz şartları açısından değerlendirebilme yeteneğini kazanmak.
5 PY5: FDB alanında üretilen bilgi ve becerileri tenkitçi bir yaklaşımla değerlendirip yorumlayabilme becerisine sahip olmak.
6 PY6: FDB alanında kazandığı nosyonu din hizmetleri ve din eğitimi alanında kullanabilecek bir beceriyi sahip olmak.
7 PY7: Akademik alanıyla ilgili bilgi kaynaklarına ulaşabilme, bunları inceleyip değerlendirebilme ve ele aldığı problemlerin çözümünde kullanabilme becerisini kazanmak.
8 PY8: FDB nosyonundan yararlanarak, günümüzde karşılaşılan bireysel ve toplumsal problemler içim çözüm önerileri sunabilecek bir beceriye sahip olmak.
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4 DK5
PY1 4 4 4 4 4
PY2 4 4 4 4 4
PY3 4 4 4 4 4
PY4 4 4 4 4 4
PY5 4 4 4 4 4
PY6 3 3 3 3 3
PY7 5 5 5 5 5
PY8 3 3 3 3 3
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • M. M. Şerif (ed.), İslam Düşüncesi Tarihi, İnsan Yayınları, İstanbul 1990. Yuhanna Kumeyr, İslam Felsefesinin Kaynakları, Dergah Yayınları, İstanbul 1992.Ali Sami en-Neşşar, İslam’da Felsefi Düşüncenin Doğuşu I-II, İnsan Yayınları, İstanbul 1999.İslam Felsefesi Tarihi, S. H. Nasr, O. Leaman, Açılım, İstanbul 2007.
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 3 42
Ders Dışı
Ödev 1 20 20
Ön Hazırlık, Pekiştirme Çalışmaları 14 2 28
Araştırma 1 20 20
Sunum (Hazırlık) 1 13 13
Sınavlar
Ara Sınav 1 2 2
Ara Sınav Hazırlık 1 26 26
Final 1 2 2
Toplam İş Yükü 153
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 6,0