Ders Bilgileri

Ders Bilgileri
Ders Adı Kodu Dili Türü Yarıyıl T+U Saat Kredi AKTS
Türk Dili I TDB1121 Türkçe Zorunlu 1. Yarıyıl 2 + 0 2,0 2,0
Ön Koşul Dersleri
Dersin Seviyesi Ön Lisans
Dersin Verilişi Yüz yüze
Dersin Koordinatörü
Dersi Veren(ler)
Dersin Amacı Dilin fert ve millet hayatındaki öneminin ve Türk dilinin yapısal özelliklerinin kavratmak, Türkçenin tarihî dönemlerini öğretmek; Türkçenin ses ve şekil yapısını kavratıp öğrencinin dinlediklerini, okuduklarını, gördüklerini ve düşündüklerini hem söz hem de yazı ile planlı, etkili ve akıcı bir şekilde ifade etme yeteneklerini geliştirmek.
Dersin İçeriği Dilin tanımı ve doğuşu, dilin nitelikleri; dil türleri; dili inceleme türleri, yeryüzündeki dillerin tasnifi; Türk dilinin dünya dilleri arasındaki yeri; Türk dilinin temel özellikleri; Türk yazı dilinin tarihî özellikleri; dil bilgisi.
Ders Öğrenme Kazanımları
# Öğrenme Kazanımı
1 - Dilin tanımını bilir, dilin sosyal bir kurum olarak millet hayatındaki yeri ve önemi hakkında fikir sahibi olur, dil kültür ve dil düşünce arasındaki bağı fark ede
2 Türk dilinin dünya dilleri arasındaki yerini öğrenir Türkçenin zenginliklerini ve inceliklerini fark eder, Türk dilinin diğer dillerden farkını öğrenir
3 Türkçenin ses özellikleri ve ses bilgisi ile ilgili kuralları kavrar bu kuralların yazılı anlatımda nasıl kullanılacağını bilir.
4 Çevresindeki dil kirliliğine yol açan kelimelerin dil üzerindeki etkilerini hesaplar, kültürün dil üzerindeki etkisini görür.
Ders Planı (Haftalık Konular)
Hafta Konular/Uygulamalar Yöntem
1. Hafta Dilin tanımı ve nitelikleri, dillerin doğuşuna dair varsayımlar
2. Hafta Dilin toplum, kültür-millet üzerindeki etkisi; düşünce, duygu ve iletişimle olan ilgisi
3. Hafta Sözlü ve Yazılı Dil, Filoloji-Gramer-Lenguistik, bir dilin geliş(me)mişliğini belirleyen etkenler
4. Hafta Dünya dillerinin yapı ve köken bakımından tasnifi, “Türk Dili”nin dünya dilleri arasındaki yeri ve özellikleri
5. Hafta Türkçenin tarihsel gelişimi; Eski Türkçenin (Köktürkçe-Uygurca) incelenmesi
6. Hafta Türkçenin tarihsel gelişimi; Orta Türkçenin (Karahanlıca-Harezmce-Kıpçakça-Çağatayca-Eski Anadolu Türkçesi) incelenmesi
7. Hafta Türkçenin tarihsel gelişimi; Yeni Türkçenin (Çağatayca-Osmanlıca-Türkiye Türkçesi) incelenmesi
8. Hafta Günümüz dünyasında yazı dili olarak kullanılan Türkçenin kolları ve yayılma alanları, Türkçenin günümüze kadar kullandığı belli başlı alfabeler
9. Hafta Ara sınav
10. Hafta Dilde sadeleşme, Cumhuriyet sonrası Türkiye Türkçesini sadeleştirme çalışmaları, Türkçenin bugünkü sorunları
11. Hafta Ses Bilgisi, ses olaylarının tanımı ve mahiyeti, Türkçe kelimelerde görülen başlıca ses olayları: Ses türemesi, ses düşmesi, ünsüz yumuşaması, ünsüz sertleşmesi, ünlü daralması, ulama vb.
12. Hafta Türkçe kelimelerdeki başlıca ses özellikleri ve Türkçede başlıca kelime üretme yolları.
13. Hafta Türkçenin diğer dillerle olan tarihî ilişkisi, diller arası alışverişin kanalı, dillerin birbirinden alıntıladığı unsurlar, alıntı kelimeler ve türleri
14. Hafta Kök çeşitleri, ek çeşitleri, yapılarına göre sözcükler (basit-türemiş-bileşik)
*Ara sınav ve final sınav tarihleri 14 haftalık ders işleyiş planında belirtilmemiştir. Ara sınav ve final sınav tarihleri Üniversitemiz Senatosu kararı ile akademik takvimde belirtilen tarihlerde yapılmaktadır.
Ders - Program Yeterlilikleri İlişkileri
No Program Yeterlilikleri Katkı Düzeyi
1 2 3 4 5
1 Orta öğretimde kazanmış olduğu mesleki yeterlilikler üzerine uygulama ile desteklenen bir alanda bilgi/beceriye sahip olabilmeli
7 Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği bilincinde olmalı ve bunu gerçekleştirebilmeli
9 Düşünce ve önerilerini nitel ve nicel verilerle destekleyerek uzman olan ve olmayan kişilerle paylaşabilmeli
10 Sosyal hakların evrenselliğine değer veren, sosyal adalet bilincini kazanmış kalite yönetimi ve süreçleri ile çevre koruma ve iş güvenliği konularında yeterli bilince sahip olabilmeli
Dersin Öğrenme Kazanımlarının Program Yeterlilikleri İle İlişkisi
Program Yeterlilik DK1 DK2 DK3 DK4
PY1 25 25 25 25
PY7 25 25 25 25
PY9 25 25 25 25
PY10 25 25 25 25
Kaynaklar
Ders Kitabı veya Notu Ders Kitabı veya Ders Notu bulunmamaktadır.
Diğer Kaynaklar
  • YAZIM KILAVUZU; TDK Yayınları, Ankara, 2006.
  • TÜRKÇE SÖZLÜK; TDK Yayınları, Ankara, 2005.
  • AĞCA, Hüseyin: Türk Dili, Ankara, 2001, Gündüz Eğitim ve Yayıncılık, 270.
AKTS / İş Yükü Tablosu
AKTS / İş Yükü Tablosu Sayısı Süresi (Saat) Toplam İş Yükü (Saat)
Ders İçi
Ders Saati (14 Hafta) 14 2 28
Ders Dışı
Araştırma 2 2 4
Diğer Faaliyetler 14 1 14
Sınavlar
Ara Sınav 1 1 1 1
Ödev 1 2 2 4
Final 1 1 1
Toplam İş Yükü 52
*AKTS = (Toplam İş Yükü) / 25,5 Dersin AKTS Kredisi 2,0